Avicenna [Ibn Sīnā]

Quoted text(s)

• AVICENNA LATINUS, Liber de Philosophia prima sive Scientia divina, V-X. Édition critique par S. VAN RIET. Introduction par G. VERBEKE, Peeters-Brill, Louvain-Leiden 1980, V, 6, p. 279.47-48
  [V, c. 6, p. 279.47-48] Differentia autem quae est rationale et sensibile est genus in potentia; cum autem fuerit in effectu, fiet species.
• AVICENNA LATINUS, Liber de Philosophia prima sive Scientia divina, V-X. Édition critique par S. VAN RIET. Introduction par G. VERBEKE, Peeters-Brill, Louvain-Leiden 1980, V, 6, pp. 281.94-283.29
  [V, c.6, pp. 281.94-283.29] Dicemus etiam quod genus praedicatur de specie, ita quod est pars quidditatis eius, et praedicatur de differentia, ita quod comitans eam, non pars quidditatis eius: verbi gratia, animal praedicatur de homine quoniam est pars quidditatis eius, et praedicatur de rationali, quoniam est comitans ipsum < ... >. Non enim intelligimus rationale, nisi quod est habens rationalitatem et quod est habens animam rationalem, ita quod hoc nomen rationale non significat an illud sit substantia an non, sed comitatur ipsum non esse nisi substantiam et nisi corpus et nisi sensibile; haec igitur praedicantur de illo, sicut praedicatur comitans de suo comitato: non enim continentur in intellectu rationalis, scilicet rei habentis rationalitatem. Dicemus ergo nunc quod differentia non convenit in quidditate cum genere quod de se praedicatur; differt igitur ab eo per seipsam; convenit autem cum specie in eo quod est pars suae quidditatis; differt igitur ab ea per naturam generis quod est intra quidditatem speciei, non intra quidditatem differentiae. Quomodo autem se habeat cum reliquis, hoc est quod, si differentia convenerit cum illis in quidditate, necesse erit ut discrepet ab eis per differentiam; si autem non convenerit cum eis in quidditate, tunc non erit necesse differre ab eis per differentiam. Non est enim necesse ut omne quod convenit cum alio, conveniat cum eo in quidditate. Unde non est necesse ullo modo ut, cum differentia fuerit contenta sub aliquo communiore quam sit ipsa, contineatur sub eo tamquam sub genere; potest enim contineri sub aliquo communiore se, ita ut illud communius sit intra quidditatem ipsius, et potest non contineri sub communiore nisi ad modum eius quod continetur sub comitanti quod non est intra quidditatem eius; sicut rationale, quod continetur sub apprehendente quod est genus eius, et apprehendens continetur sub substantia eo quod substantia est ei ut comitans illius, non ut genus quemadmodum diximus, et continetur etiam sub ad aliquid, non quod relatio sit eius substantia vel sit intra quidditatem eius, sed quia est comitans illius. Differentia ergo, ad hoc ut differat a specie, non eget alia differentia , et ad hoc ut differat ab aliis secum convenientibus in esse vel comitantibus, non eget alia intentione nisi ipsa sua quidditate; unde non debet ipsa contineri sub communiore se, quemadmodum species sub genere, sed continetur ut comitatum minus commune sub comitanti quod non est intra quidditatem eius.
• F. HUDRY (with an introduction by A. de LIBERA), Avicennae Logica - Texte latin, édition critique et introduction doctrinale, Vrin, Paris 2018, I-8(9), p. 174
  [I-8(9), p. 174] Item queritur de hoc quod accipimus nomen speciei in diffinitione generis. Cum enim volueris diffinire speciem, videtur necessario apponendum nomen generis, sicut postea ostendetur cum dicitur quod species est id quod ponitur sub genere. Sed interroganti utrumque est incognitum, et ostendere ignotum per ignotum non est ostendere nec declarare. Omnis autem diffinitio vel descriptio est declaratio. Ad hoc autem iam responderunt, quidam dicentes, quod quia duum relativorum non intelligitur esse nisi comparatione alterius, genus autem et species relativa sunt, ideo debet unumquodque eorum accipi in descriptione alterius necessario. Unumquodque enim eorum non est id quod est nisi ex comparatione alterius.
• F. HUDRY (with an introduction by A. de LIBERA), Avicennae Logica - Texte latin, édition critique et introduction doctrinale, Vrin, Paris 2018., II-1, p. 241
  [II-1, p. 241] Differentia vero quae est post hanc, haec est quod genus est sicut materia, differentia vero sicut forma. Plenus autem sensus huius est ut dicatur quod id quod est sicut materia differt ab eo quod est sicut materia eius. Genus autem non est materia sed sicut materia: materia enim non praedicatur de composito, quod compositum sit ipsa; genus vero praedicatur de specie, ita quod species est ipsum. Materia vero subiecta duabus formis diversis non comparatur ad utrasque nisi in duobus temporibus, genus vero continet utrasque differentias oppositas in eodem tempore. Sunt autem hic aliae differentiae quae nominabuntur alias. Quandoquidem autem genus non est materia, nec differentia est forma sed est sicut materia, eo quod natura eius in intellectu est recipiens differentiam. Cui cum advenit differentia fit ipsum aliquid existens in actu, qualis est dispositio materiae cum forma. Quoniam autem genus est differentiae sicut materia formae: et differentia est generi sicut forma materiae.

References in current editions

• AVICENNA LATINUS, Liber de Philosophia prima sive Scientia divina, V-X. Édition critique par S. VAN RIET. Introduction par G. VERBEKE, Peeters-Brill, Louvain-Leiden 1980, V, 6, p. 279, v. 49 sqq
• AVICENNA LATINUS, Liber de Philosophia prima sive Scientia divina, V-X. Édition critique par S. VAN RIET. Introduction par G. VERBEKE, Peeters-Brill, Louvain-Leiden 1980, V, 6, p. 281, v. 94sqq
• AVICENNA LATINUS, Liber de Philosophia prima sive Scientia divina, V-X. Édition critique par S. VAN RIET. Introduction par G. VERBEKE, Peeters-Brill, Louvain-Leiden 1980 , V, 6, p. 282, v. 5-9