Avicenna [Ibn Sīnā]

in Albert the Great, Super Porphyrium 5.6, p. 98.60-80

Occurrence of the quotation formula
Avicenna, p. 98.60, 98.77
Paraphrase Neutral
Dicit autem iterum Avicenna quod quidam diffinitionem inductam sic intelligunt, quod sit sensus, quod differentia praedicatur de pluribus, quae quidem plura differunt specie, quia ex differentia constitutiva non habent, quod differant numero, sed specie tantum. Et tunc sensus est quod differentia praedicatur de hoc quod in pluralitate est, quorum quodlibet differt specie ab altero, et non quod differentia praedicetur de pluribus speciebus semper. Et dat exemplum, sicut quando dicitur, quod omnis homo percutit gladio; non enim sensus est, quod quilibet homo singulariter gladio aliquo percutiat, sed quicumque percutit, non nisi gladio percutit. Ita dicunt quod omnis differentia praedicatur de pluribus differentibus specie: non quod omne, de quo praedicatur differentia, sit plura secundum speciem, sed quod omne, de quo praedicatur differentia, differt aliqua specie a suis oppositis vel disparatis. Hanc autem expositionem Avicenna dicit extortam et non contineri intellectu huius orationis, qua dicitur quod ‘differentia praedicatur de pluribus differentibus specie’.

Quoted text(s)

  • F. HUDRY (with an introduction by A. de LIBERA), Avicennae Logica - Texte latin, édition critique et introduction doctrinale, Vrin, Paris 2018., I-11(13), pp. 217-218
    Hoc autem quod dicitur « de pluribus differentibus specie » habet tres intellectus : unum (i) quem non percipit quisquis vult praelegere hunc librum, quem postea ostendemus suo loco. Ceteri vero duo prope manifesti sunt, quorum unus (ii) est ut natura differentiae contineat praedicatione plures species sine dubio, praeter illam unam speciem a qua differtur. Alius (iii) est ut natura differentiae det quale quid est unumquodque multorum differentium specie inter se, quasi dicatur quod ipsa praedicatur in quale quid non de omnibus simul, sed de unoquoque eorum per se. Veluti si quis diceret quod ensis est quo percutiunt homines, non quod omnes homines illo percutiant, sed quicumque. Haec autem expositio aliena est et non recta. Si autem possibile fuerit hoc intelligi ex hoc verbo, erit descriptio par differentiae. Si vero impossibile est et non intelligitur ex ea nisi quod primum intellectum est, tunc haec descriptio hoc modo intellecta erit vitiosa. Natura enim differentiae, ex hoc quod est differentia, non debet — sicut tu scis — non esse propria unius speciei. Hoc enim contingit — aliquando enim hoc accidit — aliquibus. Accidit ergo hoc accidens naturae differentiae, sed non differentiae differentiae. Et praeter hoc, non est hoc accidens commune omnibus differentiis, ita ut hoc sit in descriptionibus sicut differentia in diffinitionibus. Hoc ergo vitiosum est. Est autem hic quaestio quae videtur in hoc quod dicitur « praedicari in quale quid est». Hoc autem differamus usque ad locum quo loquemur de differentiis istorum quinque. Quavis, sin intellexerimus hanc descriptionem secundum nostra principia et secundum ea quae exposuimus, alias perficietur descriptio et erit descriptio multorum. Nos autem non perscrutamur hanc descriptionem in hoc loco, nisi secundum hoc quod intelligunt hii qui tractant de ea.

References in current editions

  • AVICENNA, Avicennae peripatetici philosophi ac medicorum facile primi opera in lucem redacta …, mandata ac sumptibus heredum nobilis viri domini Octaviani Scoti, Venetiis 1508., Logyca, Pars 1. C. 10, f. 8vb