Algazel [al-Ġazālī]

Quoted text(s)

• C. LOHR, Logica Algazelis: Introduction and Critical Text, « Traditio », 21, 1965, pp. 223-290, p. 247. 15-33
  [p. 247. 15-33] Primum est, ut cum intellexeris essentiale et id cui est essentiale, non possis imaginari subiectum vel intelligere, nisi intelligas essentiale existere in eo; nec possit ullo modo subiectum intelligi sine illo. Cum enim intelligis, quid est homo et quid est animal, non potes intelligere hominem sine intellectu animalis. Similiter, cum intelligis numerum et intelligis quattuor, non potes percipere tuo intellectu quattuor sine numero. Si autem loco animalis et numeri, posueris ens et album, possibile est te intelligere quattuor, ita ut non intelligas, an habeant esse, an non; an sint alba, an non. Sed fortasse dubitabis, an sint in mundo quattuor vel non; sed hoc non impediet intellectum tuum ad intelligendum essentiam quaternarii. Similiter, cum intelligis, quid est homo, non est necesse te intelligere eum esse vel esse album. Nec tamen potes eum intelligere, nisi intelligas quod est animal; quam vis non satisfaciat tuo intellectui hoc exemplum, eo quod tu es homo et omnes alii qui nunc sunt. Pone ergo aliud exemplum- sicut de phoe nice vel de aliquo alio extraneo- et ibi manifestabitur tibi, quia esse accidentale est omnibus quae sunt. Animal vero essentiale est homini, similiter color nigredini et numerus quaternario.
• C. LOHR, Logica Algazelis: Introduction and Critical Text, « Traditio », 21, 1965, pp. 223-290 , p. 248.57-70
  [p. 248.57-70] Accidentale positivum est; nam potest dici: 'Quae res posuit hominem habere esse?' Et haec interrogatio vera est. Sed non est vera inter rogatio qua quaeritur: 'Quae res posuit hominem esse animal?' Idem enim est dicere: 'Quis posuit hominem esse animal?', quod dicere: 'Quis posuit hominem esse hominem?' Dicemus ergo, quod homo est homo essentialiter, et homo est animal essentialiter. Nihil enim aliud de homine intelligitur quam quod est animal rationale. Nec interest, an dicatur: 'Quae res posuit animal rationale animal rationale?', an dicatur: 'Quae res posuit animal rationale animal?' Nam breviatur una duarum interrogationum, nominando unam duarum essentiarum sine altera. Omnino autem nisi praedicatus fuerit diversus a subiecto, et fuerit extra essentiam subiecti totaliter, non potest esse positivum. Non enim dicitur: 'Possibile- quare est possible?' et 'Necessarium- quare est necessarium?' Sed dicitur: 'Possibile- quare habet esse?’
• J. MUCKLE, Algazel’s Metaphyiscs : A Mediaeval Translation, St. Michael’s College, Toronto 1933., pp. 57.22-58.29
  [pp. 57.22-58.29] Undecimum est quod necesse esse, sicut non dicitur accidens sicut predictum est, sic nec dicitur substancia, quamvis sit per se existens, et non existat in subiecto, sicut substancia. Sicut enim convenerunt substancia nichil est, nisi id quod res est, cuius esse non est esse in subiecto, scilicet quod cum fuerit non sit in subiecto, non quod habeat esse apud se in effectu. Cuius rei tibi sit exemplum animal quod dicitur fenix quod quidem substancia est sine dubio; tu tamen dubitas si nunc sit vel non, similiter et multe alie substancie. Substancia ergo dicitur certitudo rei, et id quod ipsa est, cum acciderit ei esse in effectu non in specie. Substancia igitur est interpretacio rei, cuius esse diversum est ab eo quod ipsa est. Cuius igitur esse, et id quod est, fuerit unum et idem, non vocabitur substancia secundum quod convenerunt, nisi forte aliquis velit accipere substanciam id tantum cuius esse non est in subiecto, et tunc secundum hoc necesse esse poterit dici substancia. Si quis autem dixerit, quod quia necesse esse est, et aliud ab eo est, et sic esse commune est eis; ergo necesse esse est ab alio sub uno genere; ergo opus est ut differat ab eo per differenciam; sic igitur habebit diffinicionem; dicemus quod non habet diffinicionem quoniam esse convenit illi, et aliis secundum prius, et posterius. Iam eciam ostendimus quod esse convenit substancie, et accidentibus similiter nec convenit eis univoce; quod autem non dicitur univoce, non est genus; postquam autem esse non est genus, quoniam quamvis dicatur non esse in subiecto, non tamen propter hoc erit genus; negatur enim tantum unde esse et non esse in subiecto quod convenit ei, et substanciis; non dicitur secundum generalitatem; substancialitas vero genus est omnibus substanciis; provenit igitur ex hoc quod necesse esse non cadit in aliquod decem predicamentorum; postquam enim non cadit in predicamento substancie, tunc multo minus in predicamentis accidencium, presertim cum esse omnium predicamentorum sit preter id quod sunt, et sit accidentale eis, et sit extra id quod sunt; esse vero necessarii esse, et id quod est, unum est. Manifestum est igitur ex hoc quod necesse esse non habet genus, ergo nec differenciam nec diffinicionem, et constat non subsistit in aliquo, nec in subiecto; ergo non habet contrarium. Constat ergo quod non habet speciem; ergo non habet comparem nec participem. Et ostensum est quod non habet causam; ergo non habet permutacionem nec habet partem ullo modo.

References in current editions

• Not identified